Het leeghalen van vuilnisbakken: analyse van een conflict

Brasov is een onregelmatig uitgegroeide Roemeense stad met een aantal buurten die zich uitstrekken tot in de wildernis van Transsylvanië. Vanwege de nabijheid van de plaatselijke berenpopulatie zijn conflicten tussen mens en beer een veel voorkomend probleem, waar velen zich zorgen over maken.

Beren die herhaaldelijk de vuilnisbakken leeghalen – vaak aangemoedigd door de slordige manier waarop men zich van het vuilnis ontdoet – worden gezien als een  ‘plaag’. Daarom worden ze achtervolgd, gevangen, verwond of gedood.

Bovendien kan de charme van deze wilde dieren onwetende burgers ertoe verleiden de beren aan te moedigen door ze te voeren, daarmee de veiligheid van zowel mensen als beren in gevaar brengend.

Op zoek naar oplossingen

In 2006 heeft WSPA samen met de aangesloten organisatie Carpathian Wildlife Foundation aan een project gewerkt om te verhinderen dat beren in Racadau, een stedelijk gebied dichtbij het woud, uit de vuilnisbakken eten.

Bij het project waren een aantal lokale groepen betrokken wiens belangen in het geding waren. Het probleem werd op drie punten werd aangepakt:

• Het verbeteren van de afvalverwerking.
• Het vergroten van het bewustzijn bij het publiek
• Het op humane wijze onder controle krijgen van ‘probleemberen’.

Preventie, educatie, relocatie

WSPA startte het project door gelden beschikbaar te stellen zodat vier ‘beerbestendige’ vuilniscontainers konden worden gemaakt en in de belangrijkste probleemgebieden opgesteld.

Omdat ze de mogelijkheden van dit idee inzagen, verving een lokaal afvalverwerkingsbedrijf alle containers in Racadau door een beerbestendig model. Ze werden regelmatig geleegd om te voorkomen dat ze overliepen en werden besproeid met stoffen die beren afstoten.

Plaatselijke vrijwilligers werkten samen met de politie om te voorkomen dat er vuilnis buiten de containers werd achtergelaten en dat toeristen beren voerden om er kiekjes van te maken – een gevaarlijke bezigheid!

De Carpathian Wildlife Foundation startte een bewustwordingsprogramma voor het plaatselijke publiek, waarbij ze de media inzetten, informatiepanelen installeerden, op lokale scholen over het welzijn van beren spraken en 1.500 brochures en 30.000 flyers verspreidden, waarin werd uitgelegd hoe het nieuwe afvalverwerkingssysteem werkte.

Tenslotte leverde WSPA advies over realistische maar humane methodes om om te gaan met hardnekkige ‘probleemberen’. In samenwerking met het ministerie van bosbouw bracht de Carpathian Wildlife Foundation deze beren naar andere locaties en volgde hun activiteiten, waardoor ze zeker wisten dat ze in het woud zouden blijven, zich op natuurlijke wijze zouden voeden en de gewoonte om vuilniscontainers leeg te halen niet zouden doorgeven aan andere beren.

De voordelen van een weloverwogen oplossing

De uitkomst van het project was:

• dat plaatselijke belangengroepen samenwerkten om conflicten tussen mens en beer te voorkomen;
• dat er een succesvolle nieuwe afvalverwerkingsstrategie werd ontwikkeld;
• dat de plaatselijke politie het slordig wegwerpen van afval en het voeren van de beren door toeristen en plaatselijke bewoners ging aanpakken;
• dat er een realistisch en humaan alternatief voor het omgaan met ‘probleemberen’ werd gevonden.

“Dit project laat zien hoe een internationale organisatie kan helpen bij het oplossen van een lokaal probleem. Door er in te investeren en deskundigheid te leveren maakte WSPA het een lokale organisatie mogelijk een oplossing te vinden voor een oud probleem rond dierenwelzijn. In dit geval was een probleem dat al 15 jaar bestond, in het tijdsbestek van niet meer dan een jaar opgelost, het resultaat van de samenwerking van alle groepen die er belang bij hadden.”
Iris Mazurek – programmamanager wildlife, WSPA

Lokale problemen kunnen internationaal worden opgelost. Het netwerk van experts op het gebied van conflicten tussen mens en beer waarover WSPA beschikt, wisselt succesvolle benaderingen uit die over de hele wereld kunnen worden toegepast.